Meslek hastalıkları
Meslek hastalıkları

Meslek hastalıkları ve İş kazaları arasındaki farklar

İş kazaları gibi meslek hastalıkları da birçok tanımı bulunmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü ve Uluslararası Çalışma Örgüt (İLO)‟ya göre meslek hastalığı; çalışan işe özgü bir nedenle ortaya çıkan zararlı bir etken ile insan vücudunun aldığı hasar olarak tanımlanmıştır. Meslek hastalığı işin niteliğine bağlı olarak çalışanın karşı karşıya kaldığı geçici veya sürekli bir hastalık ya da sakatlıktır. Başka bir tanımda; Belirli bir meslekteki kötü koşulların zamanla yarattığı etkiler sonucu çalışanlarda ortaya çıkan hastalık olarak belirtilmiştir.

Bir hastalığın meslek hastalığı olarak nitelendirilebilmesi için; çalışanın belirli bir zaman süresince o işyerinde ve o ortamda çalışması ayrıca hastalığa neden olan etmenlerin rastgele değil sürekli olması ve ortada bir maruziyet olması kişinin bu etmenlere maruz kalması gerekmektedir. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği kavramına göre meslek hastalığı, mesleki etmenlere maruz kalınması sonucu ortaya çıkan hastalıktır.

Meslek hastalıkları kavramı tarihte ilk defa Hipokrat tarafından ortaya koyulmuştur. Zamanla bu kavram geliştirilmiş ve özellikle gerçekleşen sanayi devriminden sonra iş gücü ve üretimin öneminin artması ile birlikte daha önemli ve üzerinde daha çok çalışılan bir kavram olmuştur. Türkiye iş kazaları bakımından dünya genelinde üst sıralarda yer alırken meslek hastalığı söz konusu olduğunda en alt sıralarda yer almıştır. Yılda ortalama olarak 80.000 iş kazası rapor edilirken, 1000 civarında meslek hastalığı tanısı konulmaktadır. Oysa dünya genelinde bu iki kavram arasındaki sayı birbirine yakındır. Bunun nedeni olarak ülkemizde meslek hastalıklarının tespitinin yapılmasındaki eksikliklerdir.

İş kazası ve meslek hastalıkları kavramlarını detaylı bir şekilde incelediğimiz zaman ikisi arasında karşımıza çıkan en önemli fark, iş kazasının aniden gerçekleşirken, meslek hastalığının uzun bir süre zarfında oluşmasıdır. İş kazası aniden gerçekleşen beklenmedik bir anda ortaya çıkarken yine meslek hastalığının oluşabilmesi için tekrarlanan uzun bir süre gerekmektedir. Örneğin bir havalanın da çalışan bir işçinin uzun süre uçak sesine maruz kalması sonucunda sağır olması meslek hastalığı sayılırken, bir fabrikada çalışan bir işçinin makinenin kulağına çarpması sonucu sağır olması iş kazası olarak nitelendirilmektedir.

İş kazası ile meslek hastalığı arasındaki diğer bir farkta olarak; meslek hastalığı mutlaka çalışanın mesleği dolayışla ortaya çıkmaktadır ancak iş kazası sahip olduğu işi yapmasından dolayı ortaya çıkmayabilir. Örnek olarak maden ocağında çalışan işçinin ileriki yıllarda akciğer hastalığına yakalanması tamamen yaptığı işten kaynaklanmakta ve meslek hastalığı olarak nitelendirilmekte iken işçinin iş yerine girerken düşüp başını vurması yaptığı iş ile alakalı değildir ve iş kazası olarak değerlendirilir.

İş kazası ve meslek hastalığı arasındaki üçüncü fark ise, iş kazası mutlaka o işte çalıştığı süre zarfında ortaya çıkarken meslek hastalığı işten ayrıldıktan sonrada ortaya çıkabilir. Ülkemizde iş kazaları üzerinde çok fazla çalışma yapılmış ve üzerinde çok durulmuştur ancak meslek hastalıkları konusunda yapılan çalışmalar çok az düzeydedir.

Leave a reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *