Yapıların GPS yöntemi ile izlenmesi

18.08.2018
GPS yöntemi

Yapılar hizmet süresi boyunca çeşitli etkilerin altında kalırlar. Bu etkiler genel olarak kendi ağırlığı dışında, iklimsel değişikliklerin oluşturduğu sıcaklık değişimleri, deprem, rüzgâr gibi olaylardır. Bu etkiler yapı üzerinde deformasyona sebep olur. Yapılarda oluşan deformasyonlar, önceden belirlenip gerekli önlemlerin alınabilmesi için sürekli olarak izlenmesi gerekmektedir.

Yapıların izlenmesi için yıllarca ivmeölçer ve açıölçer vb. aletler kullanılmıştır. Teknolojideki gelişme ile son yıllarda GPS yöntemi ile yapıların izlenmesi mümkün olmuştur. İzleme yapılabilmesi için en uygun yöntemin ve ekipmanın seçilebilmesi ya da yöntemlerin kombine kullanılması maliyete, ihtiyaç duyulan doğruluk hassaslığına ve yapılacak olan izlemenin boyutuna bağlıdır. İzlenecek yapının türü, konumu, yapıdan beklenen olası hareket miktarı, çevresinde bulunan objelerin yapıya olan etkileri deformasyonların izlenmesinde kullanılacak olan ekipman ve yöntemi belirler. Deformasyon ve onların gözlemleri yapılara göre farklılık gösterir.

Yapıyı oluşturan malzemenin farklılıkları nasıl bir deformasyon olacağını etkileyen etkenlerden biridir. Titreşim beton barajlar için sıcaklık farklılıklarına ve rezerve edilen su baskısına bağlıdır. Böyle deformasyonlar uzun zaman aralığında gözlemlenebilir. Benzer şekilde, yüksek binalar, asma köprüler gibi uzun periyotlu yapılar trafik yükü ya da rüzgar yükü, anlık sismik yüklerden dolayı olabilecek kısa zaman aralığında ki bağıl hareketler ve büyük deplasmanlar vardır.

Bu tarz uzun periyotlu yapıların dinamik hareketinin tespit edilebilmesi için izleme yöntemleri arasında gerçek zamanlı GPS yönteminin kullanılmasının avantajları aşağıdadır.

1- Dijital eğim sensörleri ile GPS’den çok daha hassas ölçüm yapması mümkün ise de deplasman miktarının büyük olduğu durumlarda dijital eğim sensörleri hesap yapma kabiliyetini kaybetmektedir. Bu nedenle bu tarz sistemler deplasmanın daha az olduğu barajlar gibi deformasyonların uzun zaman aralığında gerçekleşen yapılarda, kullanması verimli olacaktır.

2- Yıllarca gökdelenlerin dinamik davranışının izlenmesi amacıyla ivmeölçer kullanıldı. Ancak bu aletlerin ölçümlerinden bağıl deplasman verisine ulaşmak için iki kere integral işlemi yapmak gerekmektedir. GPS ile ise direkt konum koordinatlarına ulaşmak mümkündür. İvmeölçer, yapının kısa periyot ile titreşim yapması durumunda doğru sonuçları verememektedir. Ayrıca ivme ölçerler 2 boyutta ölçüm yapabilirken, GPS üç doğrultuda ölçüm yapabilmektedir.

3- Bir diğer izleme yöntemi olan elektronik mesafe ölçüm aletleri ise hava koşullarından çok etkilenir. Bu tarz ekipmanlar ile izleme yapılabilmesi için yani havanın açık olması gerekmektedir. Ancak GPS hava durumundan etkilenmemektedir fırtına durumunda bile ölçümleme yapılabilmektedir.


:

:

Lifli Beton

Betonun zayıf yönlerinden biri olan çekme vb. gerilmelerine karşı direnci ve ...

Yeşil Çatı

Yeşil çatılar, ilave ağırlığa dayanma gücü olan; su, su buharı ve kökler ...

Demiryolu Tren

Demiryolu köprüleri tasarım olarak karayolu köprülerine benzer temel parçal...

Sıvılaşma

Bir zemin kütlesinin statik kayma gerilmesinin, sıvılaşmış haldeki zeminin...

Nano Teknoloji

Nano ölçek kavramı boyutları 1-100 nm (1nm=10-9 m, yani metrenin mily...